Skip to Content

Kontributi i UBT-së në Tranzicionin e Gjelbër dhe Zhvillimin e Qëndrueshëm në Zonat e Mbrojtura: Rasti Pilot i Dajtit

Në kuadër të projektit BauNOW (Interreg Euro-MED, bashkëfinancuar nga Bashkimi Evropian), ku Universiteti Bujqësor i Tiranës është partner, është zhvilluar një veprim pilot në Tiranë dhe në Parkun Kombëtar të Dajtit, i cili eksploron mënyrën se si zonat e mbrojtura mund të shndërrohen në nxitës praktikë të Tranzicionit të Gjelbër dhe të Drejtë (GJT) — duke kombinuar mbrojtjen e biodiversitetit me lëvizshmërinë e qëndrueshme, eficiencën energjetike dhe edukimin e vizitorëve. Puna ka nisur tashmë përmes koordinimit me menaxhimin e parkut dhe ekipin e rojeve, duke u fokusuar në prioritete si ruajtja e biodiversitetit dhe restaurimi i habitateve, forcimi i edukimit mjedisor dhe ndërgjegjësimit të vizitorëve, si dhe nxitja e praktikave me karbon të ulët dhe e eficiencës energjetike në objektet e parkut.

Një rezultat teknik kyç ka qenë finalizimi i një raporti të analizës së të dhënave teknike, që mbështet planifikimin e tranzicionit të gjelbër për zonën e Malit të Dajtit. Raporti fokusohet në dy ndërhyrje konkrete: infrastrukturë për shtigje biçikletash të furnizuara me energji diellore dhe stola inteligjentë off-grid. Ai analizon potencialin e rrezatimit diellor përgjatë korridoreve kryesore të çiklizmit, identifikon vendndodhje të përshtatshme për pika karikimi me energji diellore dhe vlerëson fizibilitetin e stolave inteligjentë të pajisur me karikim USB/Type-C dhe pika Wi-Fi. Këto masa synojnë të mbështesin eko-turizmin, të përmirësojnë përvojën e vizitorëve dhe të reduktojnë varësinë nga burimet fosile të energjisë, duke ruajtur një gjurmë minimale ekologjike.

Në të njëjtën kohë, angazhimi i palëve të interesit është zgjeruar përmes aktiviteteve publike dhe rrjetëzimit, përfshirë kontaktet me partnerë dhe biznese potenciale. Projekti pilot përfshin gjithashtu një pyetësor mbi energjinë e rinovueshme dhe tranzicionin e gjelbër në Parkun Kombëtar të Dajtit, i përdorur për të identifikuar nevoja konkrete — veçanërisht në fushën e trajnimit, ngritjes së kapaciteteve dhe ndërgjegjësimit. Bazuar në gjetjet e para, veprimet pasuese të planifikuara përfshijnë trajnime të synuara për stafin dhe kompanitë, praktika studentore për mbështetjen e aktiviteteve të parkut, si dhe nisma më të gjera të angazhimit të komunitetit.

Hapat e ardhshëm (janar–prill 2026) do të fokusohen në shndërrimin e konceptit teknik në një portofol për zbatim dhe investim. Aktivitetet e planifikuara përfshijnë workshop-e me partnerë dhe shoqata biznesi, një seri podcast-esh për rritjen e dukshmërisë dhe të interesit të investitorëve, një forum rajonal investimesh, trajnime për stafin dhe një fushatë ndërgjegjësimi për komunitetin — që do të kulmojë me një workshop përmbyllës në prill.